IMG_1061-small.jpg

Zondag 04 dec. 2022
Tweede zondag van de Advent
11.00 u. : Gebedsviering

Jgt. Gaby Steffens

zondag 11 dec.2022
Derde zondag van de Advent
11.00 u. : Eucharistieviering


Zondag 18 dec. 2022
Vierde zondag van de Advent
11.00 u. : Eucharistieviering

Jgt. Emiel Verrijken

 

 

                     

 

 “Diaconie is geen randfenomeen maar zit in het hart van ons christen zijn.”

Denkpistes ons aangereikt door paus Franciscus.

 

‘Als de kerk niet dient, dient zij tot niets’ zijn scherpe woorden van bisschop Gaillot.

Ook Paus Franciscus heeft zich, vanaf het eerste begin van zijn pausschap, in soms scherpe woorden, uitgesproken over wat diaconie moet zijn binnen onze kerk. 

Iedere parochie en ook onze Emmaüsparochie als “gemeenschap van gemeenschappen” heeft vele opdrachten waarvan liturgie, catechese, geloofsverkondiging, kerkorganisatie en diaconie de kern uitmaken.

Traditioneel wordt onze Kerk geassocieerd met vooral expliciete geloofsverkondiging zoals we die kennen in catechese, liturgie en de kerkorganisatie op zich, terwijl bezig zijn met Caritas, Broederlijk Delen, Welzijnszorg, vluchtelingen, eco-krediet, de Wereldwinkel, palliatieve zorg, vzw's in onderwijs en welzijn en dergelijke - met andere woorden diaconie - gezien worden als een bijkomstig of afgeleid product. Precies alsof diaconie van sociaal geëngageerden en hun betrokkenheid op de maatschappij en onze samenwerking met anderen die werken in die maatschappij niet essentieel zouden zijn voor ons christen zijn. 

Steeds heeft Franciscus beklemtoond dat wij als christen de plicht hebben om datgene wat in de wereld gebeurt diep in onszelf op te nemen en zo te ontdekken wat ieder van ons daaraan kan veranderen. Diaconie is voor hem geen toevallige bezigheid, maar het hart zelf van evangelisch leven: Verheugd te zijn met diegenen die verheugd zijn en wenen met wie weent. “Arm in arm met anderen ons engageren om een nieuwe wereld te bouwen”. Geloven staat voor hem gelijk met het verlangen om de wereld om te vormen, te transformeren, om te keren zoals we dat de voorbije vasten hebben benoemd.

Met andere woorden: Er is gewoon geen geloof zonder diaconie. 

Jezus vindt men in de eerste plaats in de ontmoeting met anderen, in het luisteren naar hun stem en het antwoorden op hun vragen en het aan de slag gaan met hun klachten.

De kerk, onze kerk, maant hij aan om minder met zichzelf en met haar zelfbehoud bezig te zijn. Zij moet, zoals hij letterlijk zegt, ‘het weefsel van de samenleving binnentreden en naar de wereld toegaan. Daarbij zal de kerk haar angst moeten afleggen om nieuwe wegen te gaan’. 
“Liever een kerk, zegt Franciscus, die gekneusd, gewond en vuil is omdat zij steeds op straat is, boven een kerk die ongezond is omdat zij niet buiten haar grenzen kan gaan en zich vastklampt aan haar eigen veiligheid.” Liever een kerk met vuile handen dan een “kerk die de gevangene is van haar obsessies en procedures”.

Christus navolgen vereist van de kerkgemeenschap dat zij deelt in het leven van allen, luistert naar hun bekommernissen, hen materieel en spiritueel helpt om hun noden te vervullen. 

Maar “let op” zegt onze paus: “liefdadigheid is niet voldoende”. 
Liefde is veel fundamenteler, want zij verplicht ons de arme te ontmoeten als een gelijkwaardige partner van wie wij veel te leren hebben en in wie we Christus ontmoeten. “Wij moeten de armen beminnen door hun goedheid, levenservaring en manier van geloven te waarderen en hoog te schatten.” “Wij moeten ons door hen laten evangeliseren en alleen zo vinden we God in elke mens.”

Franciscus wil dat wij, christenen, met veel aandacht en respect intreden in de werkelijkheid van het leven van anderen en zo de kracht van de tederheid leren kennen.

Hij levert voorts scherpe kritiek op elke vorm van geprivatiseerde spiritualiteit. “Het is niet langer mogelijk te beweren dat godsdienst moet beperkt worden tot het privéleven, het eigen leven alleen.” Men kan Christus niet navolgen en de armen tegemoet treden wanneer men probeert eraan te ontsnappen in het comfort van de privésfeer, wat onder meer voorkomt – en ik zeg het zoals Franciscus het zei - “in kerkelijke kringen waar men een uitdagende (ostentatieve) bekommernis laat zien voor de liturgie, voor de leer en voor het prestige van de Kerk, maar zonder enige bekommernis voor het feit dat het evangelie een reële impact heeft ... op de concrete noden van de huidige tijd”.
Geloof mag zich niet beperken tot de kleine kring van vrienden waar men het sociale aspect van het evangelie uit het oog verliest en geen fysiek contact meer heeft met de mensen die anders zijn.

Mens-zijn is wat de Afrikanen ‘ubuntu’ noemen: je bent maar mens als mens in relatie tot en verbonden met andere mensen.

In ‘Laudato si' breidt Franciscus dit ‘verbonden zijn’ uit tot alle schepselen en ook tot de natuur: “Alles staat in relatie tot alles en wij zijn als mensen verenigd als broeders en zusters op een wonderlijke pelgrimstocht, met elkaar verweven door de liefde die God heeft voor elk van zijn schepselen, een liefde die ons verenigt met een diepe gevoeligheid met broeder zon, zuster maan, broeder rivier en moeder aarde...”

Dus: diaconie betreft zowel actie voor rechtvaardigheid als zorg voor de schepping, want wij worden geconfronteerd met één complexe crisis die terzelfder tijd sociaal, maatschappelijk en ecologisch is. Een waarachtige honderd procent ecologische benadering moet altijd ook een sociale benadering zijn, want wij moeten niet alleen de schreeuw van mensen om rechtvaardigheid horen, maar ook de schreeuw van de aarde. 

Aan de uitspraak “Als de kerk niet dient, dient zij tot niets” als invalshoek van diaconie ontbreekt echter nog iets.

Ons dienen vereist een diepe en scherpzinnige verbondenheid met de lijdende mens, zelfs wanneer wij naast onze directe ontmoeting ook structuren doorlichten en aanpakken.
Paus Franciscus zegt: “Ons doel is niet meer informatie verwerven of onze nieuwsgierigheid bevredigen, maar veeleer om ons pijnlijk bewust te worden dat wij de plicht hebben om datgene wat in de wereld gebeurt, op te nemen in ons persoonlijk lijden en zo te ontdekken wat ieder van ons eraan kan veranderen”. Wat die verandering betekent voor de diaconie kan met de woorden van Franciscus bij wijze van besluit worden samengevat:

“In de woestijn van het leven hebben wij nood aan mensen die anderen te drinken geven.”

 (Frie 09/2022 naar een tekst van Professor Johan Verstraeten dd 06/10/2017)